گروه زمین شناسی بنیادین

معرفی

گروه زمین‌شناسی بنیادی به بررسی مطالعات پایه در زمین شناسی ایران می­پردازد و هدف آن شناسایی ساختار زمین، مواد سازنده آن و فرآیندهایی فیزیکی، شیمیایی و زیستی است که بر روی آن عمل می‌کنند. محورهای اصلی پژوهش در گروه زمین­شناسی بنیادی عبارتند از:

سنگ‌شناسی: شاخه­ای از زمین­شناسی بنیادی است که به مطالعه انواع سنگ‌ها شامل سنگ­های آذرین، رسوبی و دگرگون و شرایطی که این سنگ­ها در آن تشکیل می­شوند، می‌پردازد. در این بررسی­ها چگونگی تشکیل، خاستگاه، رده­بندی و ترکیب سنگ­ها در مناطق مختلف ایران مورد توجه قرار می­گیرد.

چینه‌شناسی: این شاخه از زمین شناسی بنیادی به مطالعه لایه­های سنگی می­پردازد. در طی این مطالعات توالی اصلی سنگ­ها ، روابط سنی طبقات سنگی ، شکل ، توزیع ، ترکیب سنگی و محتوای فسیلی آنها مورد بررسی قرار می­گیرد. چینه شناسی دارای دو زیرشاخه اصلی چینه شناسی سنگی و چینه نگاری زیستی است.

دیرینه شناسی: این مطالعات به بررسی آثار و بقایای موجودات گذشته می‌پردازد و بر پایه آنها سن نسبی لایه‌های زمین ومحیط زیست موجودات دیرینه را مشخص می‌کند. دانش دیرین‌شناسی به دو شاخه‌ اصلی بزرگ‌سنگواره و ریزسنگواره تقسیم می‌شود.

رسوب شناسی: موادحاصل از فرسایش کوه­ها توسط آب، باد و یخ به مناطق پست یا حوضه های رسوبی منتقل و  در آنجا بر روی هم انباشته می­شوند. فشار حاصل از وزن طبقات رسوبی به تدریج این نهشته­ها را به سنگ های رسوبی تبدیل می­کند. در مطالعات رسوب­شناسی و سنگ­شناسی رسوبی، فرایندهای انتقال، ته نشینی و تبدیل رسوبات به سنگ های رسوبی و نیز نحوه تشکیل حوضه­های رسوبی قدیم و امروزین در نواحی مختلف ایران مورد بررسی قرار می­گیرد.

زمین ساخت: این شاخه به مطالعه دگرریختی پوسته ایران زمین بر اثر تنش‌های محلی و ناحیه­ای و ارزیابی کرنش‌های ایجاد شده در طول دوران‌های مختلف زمین‌شناسی می‌پردازد. هدف اصلی این مطالعات تعیین ویژگی­های هندسی و جنبش شناختی ساختارهای زمین‌شناسی شامل چین­ها، گسل‌ها، درزه‌ها و برگوارگی‌هاست. از سوی دیگر، زمین‌ساخت به مطالعه ساختار درونی زمین شامل رویدادهای کوهزایی و تشکیل رشته کوه‌ها، شکل­گیری و از میان رفتن اقیانوس­ها و نیز دگرریختی­های جوان و ایجاد زمین­لرزه ها می­پردازد.

تهیه نقشه­های زمین شناسی ناحیه­ای و موضوعی: هدف از این بررسی­ها به تصویر کشیدن ویژگی­های مختلف مطالعات زمین شناسی بنیادی به صورت نقشه­های با مقیاس­های متفاوت از مناطق مختلف ایران است. این فعالیت­ها می­تواند شامل تهیه و یا بازنگری نقشه­های معمول زمین­شناسی در مقیاس­های 250000/1، 100000/1، 50000/1 و 25000/1 باشد و یا در قالب برداشت­های ناحیه­ای به بررسی ویژگی­های رسوبی، چینه­ای و یا زمین­ساختی صورت گیرد.

 

گزیده طرح­های پژوهشی

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1390. بررسی­های زمین­شناسی و زمین­ساختی در پهنه کپه­داغ-بینالود

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1391. بانک داده­های گسله­های ایران

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1392. بررسی ویژگی­های زمین­شناسی، ساختاری و دگرگونی مجموعه­دگرگونی باجگان، پایانه­ جنوب خاوری پهنه­ سنندج-سیرجان

شیخ الاسلامی، م.ر.،  1392. معرفی مجموعه­های دگرگون شده پالئوزوییک-مزوزوییک در بخش جنوب خاوری پهنه­ سنندج-سیرجان

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1393. تکتونواستراتیگرافی و بررسی تاریخچه­ دگرریختی در نواحی خبر و باغات، پهنه­ سنندج-سیرجان جنوبی

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1395. تحلیل ساختاری و ریزساختاری سنگ­های دگرگون جنوب محلات

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1397. بررسی ساختاری و ریزساختاری سنگ­های دگرگون قاسم آباد و کوه سرهنگی (شمال بلوک لوت)

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1398 نقشه یکپارچه پهنه سنندج-سیرجان جنوبی

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1398. راهنمای یکپارچه واحدهای سنگی ایران بر پایه نقشه­های زمین­شناسی 250.000/1

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1398. زمین ساخت کششی در البرز مرکزی، شواهد از ناحیه خاور دماوند

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1399. تکامل زمین ساخت-رسوبی ناحیه کپه داغ-بینالود

شیخ الاسلامی، م.ر.، 1399. تعیین میدان تنش و رژیم زمین ساختی ایران مرکزی با روش وارون سازی سازو کارهای کانونی زمین لرزه­ها

خلعت­بری جعفری، م. 1395. پترولوژی کواترنری خاور مهاباد

خلعت­بری جعفری، م. 1395. پترولوژی و ژئوشیمی گدازه­های آتشفشانی شمال خاوری ابهر.

خلعت­بری جعفری، م. 1396. پترولوژی سنگ­های آتشفشانی ائوسن جنوب ده ته، جنوب دیهوک، بلوک لوت

خلعت­بری جعفری، م. 1397. پترولوژی سنگ­های آتشفشانی ائوسن جنوب ده ته، جنوب دیهوک، بلوک لوت

خلعت­بری جعفری، م. 1398. پترولوژی سنگ­های آتشفشانی پسا-ائوسن در شمال نای­بندان، بلوک لوت

خلعت­بری جعفری، م. 1398. مطالعات تکمیلی صحت­سنجی و شبیه سازی فرایند استحصال مواد معدنی دریاچه ارومیه. گزارش شماره 1 زمین­شناسی و منشاء حوضه­های آبریز شورابه­ها.

 

خلعت­بری جعفری، م. 1398. مطالعات تکمیلی صحت­سنجی و شبیه سازی فرایند استحصال مواد معدنی دریاچه ارومیه. گزارش شماره 2 هیدروژئوشیمی و مکان یابی

 

خلعت­بری جعفری، م. 1398. مطالعات تکمیلی صحت­سنجی و شبیه سازی فرایند استحصال مواد معدنی دریاچه ارومیه. گزارش شماره 3 مطالعات مقدماتی فنی اقتصادی

خلعت­بری جعفری، م. 1399. تحولات تکتونوماگمایی افیولیت کامیاران، مقایسه آن با افیولیت هرسین

.

خلعت­بری جعفری، م. 1399. ولکانیسم ائوسن محدوده شمال دستجرد، شمال خارتوران (استان خراسان رضوی)

خلعت­بری جعفری، م.  پترولوژی سنگ­های آتشفشانی در امتداد گسل کوشک نصرت (بویین زهرا-غرق آباد)

خلعت­بری جعفری، م.  پتروگرافی سنگ­های آتشفشانی در شمال لوت (کویر لوت، بالا گرد، هفت حوض)

خلعت­بری جعفری، م.  با همکاری زمین شناسان مرکز سنندج. تهیه برگه زمین شناسی 1:25.000 میرده. موضوع قرارداد پژوهشی شماره 38434/396 مابین سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور و سازمان صنعت، معدن و تجارت استان کردستان، از محل اعتبارات ملی استان. به عنوان زمین شناس و ناظر علمی پروژه.

خلعت­بری جعفری، م.  با همکاری زمین شناسان مرکز سنندج. تهیه برگه زمین شناسی 1:25.000 سورن. موضوع قرارداد پژوهشی شماره 38434/396 مابین سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور و سازمان صنعت، معدن و تجارت استان کردستان، از محل اعتبارات ملی استان. به عنوان زمین شناس و ناظر علمی پروژه.

خلعت­بری جعفری، م.  با همکاری زمین شناسان مرکز سنندج. تهیه برگه زمین شناسی 1:25.000 چولبلاغ (کانی سفید). موضوع قرارداد پژوهشی شماره 38434/396 مابین سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور و سازمان صنعت، معدن و تجارت استان کردستان، از محل اعتبارات ملی استان. به عنوان زمین شناس و ناظر علمی پروژه.

خلعت­بری جعفری، م.  با همکاری زمین شناسان مرکز سنندج. تهیه برگه زمین شناسی 1:25.000 دیواندره. موضوع قرارداد پژوهشی شماره 38434/396 مابین سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور و سازمان صنعت، معدن و تجارت استان کردستان، از محل اعتبارات ملی استان. به عنوان زمین شناس و ناظر علمی پروژه.

اعضای گروه

1-دکتر محمدرضا شیخ الاسلامی

مرتبه علمی: دانشیار

تحصیلات : دکترای زمین ساخت از دانشگاه برتانی غربی، کشور فرانسه

سمت:  مدیر گروه زمین شناسی بنیادی

2-دکتر مرتضی خلعتبری جعفری

مرتبه علمی: دانشیار

تحصیلات: دکترای پترولوژی از دانشگاه برتانی غربی، کشور فرانسه

سمت: مدیر تحصیلات تکمیلی